Kabinet maakt flexibel stroomgebruik de norm voor bedrijven
Kort antwoord: Met de crisiswet netcongestie wil het kabinet dat bedrijven standaard flexibel met hun aansluiting omgaan. Netbeheerders krijgen de ruimte om bepaalde klanten alleen nog flexibele transportcapaciteit aan te bieden, en bedrijven gaan periodiek een flexscan uitvoeren. Wie zijn verbruik automatisch kan sturen, bijvoorbeeld met een batterij en een energiemanagementsysteem, staat straks sterker in de rij voor netcapaciteit dan wie dat niet kan.
Op 11 september 2026 stuurde staatssecretaris Jo-Annes de Bat van Klimaat en Groene Groei de Kamerbrief Crisiswetgeving netcongestie naar de Tweede Kamer. Het grootste deel gaat over sneller bouwen, met minder vergunningen, kortere procedures en beroep direct bij de Raad van State. Het deel dat voor ondernemers het meest verandert, staat verderop in de brief onder de kop "Beter benutten". Daar lezen wij een duidelijke koerswijziging.
Wat de crisiswet netcongestie voor ondernemers verandert
Tot nu toe was een vaste aansluiting het uitgangspunt. U vroeg een vermogen aan en kon dat op elk moment van de dag gebruiken. Het kabinet schrijft nu dat het normaler moet worden om standaard flexibel om te gaan met de beperkte ruimte op het net. Daarvoor worden twee dingen geregeld. Netbeheerders mogen specifieke typen klanten uitsluitend flexibele transportcapaciteit aanbieden, in plaats van vaste capaciteit die altijd beschikbaar is. En bedrijven voeren periodiek een flexscan uit, zodat ze weten hoeveel ruimte er binnen het eigen bedrijf zit om stroomgebruik te verschuiven. Voor grote verbruikers wordt die scan verplicht als dat nodig en effectief blijkt.
Daarnaast wil het kabinet een deel van de ruimte die het net reserveert voor storingen gebruiken om nieuwe partijen aan te sluiten. Wie daarvan gebruikmaakt, wordt bij een storing beperkt in zijn transportvermogen. Ook dat is in feite een flexibele aansluiting.
| Maatregel | Wat er verandert | Verwachte werking | Wat het voor u betekent |
|---|---|---|---|
| Beroep direct bij de Raad van State | De rechtbank wordt overgeslagen bij netprojecten vanaf 21 kV | 1 oktober 2026 | Netuitbreiding kan tot 1,5 jaar sneller |
| Flexibiliteit normeren | Netbeheerders mogen bepaalde klanten alleen flexibele capaciteit aanbieden | Consultatie eerste helft 2027, doel 2028 | Een vaste aansluiting is niet meer vanzelfsprekend |
| Flexscan | Periodieke scan van uw flexibele ruimte, mogelijk verplicht voor grootverbruik | Consultatie eerste helft 2027, doel 2028 | U moet weten wat u kunt verschuiven |
| Storingsreserve benutten | Nieuwe aansluitingen op gereserveerde ruimte, met beperking bij storing | In uitwerking | Sneller aangesloten, onder voorwaarden |
| Beter inzicht | Meer informatie over netcapaciteit, wachtrij en flexibel gebruik | In uitwerking | Een betere basis voor investeringsbesluiten |
Een flexscan zonder sturing levert niets op
Een flexscan laat zien welk verbruik u in theorie kunt verschuiven. In de praktijk zet niemand elke dag met de hand de koelinstallatie, de laadpalen of de compressor op een ander uur. Flexibiliteit bestaat pas als ze automatisch gebeurt, elke dag, zonder dat iemand eraan hoeft te denken. Dat is het verschil tussen een rapport in de la en een aansluiting die u echt verder helpt.
Een batterij achter de meter maakt uw flexibiliteit los van uw bedrijfsproces. De batterij laadt op momenten dat er ruimte is en levert zodra uw verbruik boven de afgesproken grens uitkomt. Een energiemanagementsysteem regelt dat zelfstandig. Uw processen draaien zoals ze draaien, de batterij vangt het verschil op. Hoe dat werkt bij een aansluiting die nu al te klein is, leest u in batterij bij een bedrijfspand met te kleine aansluiting.
Hoe Dysun Energy ernaar kijkt
Flexibiliteit klinkt al snel als een beperking die ondernemers wordt opgelegd. Wij zien het andersom. Wie aantoonbaar flexibel is, heeft de netbeheerder iets te bieden, en precies dat gaat bepalen wie als eerste ruimte krijgt. De vraag verschuift van hoeveel vermogen u nodig heeft naar hoeveel vermogen u op het drukste moment nodig heeft. Een bedrijf dat dat antwoord kan geven en kan waarmaken, voert een ander gesprek met de netbeheerder dan een bedrijf dat alleen een plek op de wachtlijst heeft.
Alternatieve contracten zoals het tijdsblokgebonden transportrecht bestaan al, met een lager tarief in ruil voor minder vermogen op piekuren. Welke vormen er zijn en wanneer welke past, zetten we op een rij in tijdsgebonden transportcontract of flexibel vermogen. De crisiswet maakt van die uitzondering de richting.
Wat de brief nog niet regelt
Eerlijk is eerlijk, deze brief is een koers en nog geen wet. Welke typen klanten straks alleen flexibele capaciteit krijgen, staat er niet in. Ook niet vanaf welk verbruik een flexscan verplicht wordt, of wat er in zo'n scan moet staan. Het kabinet informeert de Kamer voor het einde van dit jaar over een uitgewerkte planning, wil een deel van de wetswijzigingen in de eerste helft van 2027 in consultatie brengen en mikt op inwerkingtreding in 2028. Tot die tijd gelden de huidige regels. Wie nu investeert, doet dat dus niet omdat het moet, maar omdat het de positie verbetert op het moment dat het wel moet.
Veelgestelde vragen
Wat is de crisiswet netcongestie?
Een pakket wetswijzigingen dat het kabinet op 11 september 2026 aan de Tweede Kamer presenteerde. Het versnelt de bouw van netinfrastructuur en regelt dat het bestaande net beter wordt benut, onder meer door flexibel stroomgebruik de norm te maken.
Moet mijn bedrijf verplicht een flexscan laten doen?
Nog niet. Het kabinet wil dat bedrijven periodiek een flexscan uitvoeren en maakt die verplicht voor grote verbruikers als dat nodig en effectief blijkt. Voor welke bedrijven dat gaat gelden, wordt de komende tijd uitgewerkt.
Wat is flexibele transportcapaciteit?
Een aansluiting waarbij u niet op elk moment het volledige vermogen mag gebruiken. Buiten de drukke momenten heeft u ruimte, op piekmomenten minder of geen. Daar staat bij de bestaande contractvormen een lager transporttarief of een snellere aansluiting tegenover.
Helpt een batterij als ik op de wachtlijst sta?
In veel gevallen wel. Een batterij achter uw bestaande aansluiting vangt pieken op, zodat u meer kunt doen binnen het vermogen dat u al heeft. Of dat voor uw situatie genoeg is, hangt af van uw verbruiksprofiel.
Weten waar uw bedrijf staat?
Of een flexibele aansluiting voor u een beperking of een kans is, hangt af van uw verbruik op de drukste momenten. Plan een adviesgesprek en een adviseur van Dysun Energy brengt uw verbruiksprofiel en uw mogelijkheden in kaart. U zit nergens aan vast.
Bron: Kamerbrief Crisiswetgeving netcongestie, Ministerie van Economische Zaken en Klimaat, 11 september 2026, kenmerk KGG_DGRGG_RE / 108192118.
Vind je onze artikelen waardevol? Stel Dysun Energy in als voorkeursbron, dan zie je ze vaker bovenaan in Google.